Featured Post

Topic- NANG·NI KA·SANIKO MESOKBO


Nehemia 5 –ni gimin skie ra·ani
(Tablatna Sastrooko poraibo)

Nehemia 5:11Na∙simangni ra∙enggipa sudko, uamangni a∙barangko, uamangni draka barirangko, uamangni joitun bolni barirangko, aro uamangni nokrangko, aro uamangoniko na∙simangni ra∙gimin tangkani, aro mini, draka bitchini, aro toni ritchaprakni bakrangko da∙alon uamangna on∙pilbo ine anga na∙simangko mol∙mola.”





Kristianrang ong∙e, kangalrangna dakchakna maiko dakna man∙gen ine an∙chingara antangtango sing∙a. Jisu agana, ― “Kangalrang na∙simang baksa pangnan donga”‖ (Mati 26:11). Oe, uan ong∙chongmota. Indiba mamungkoba dakgijanina an∙ching mamungoba pa∙sikna man∙ja. Jisuara an∙chingko kangalrangna maibakode dakchakaniko nangnika. Sastroba dakchakna gita an∙chinga an∙chingni bakko dakna nanganiko an∙chingna agana. An∙ching kangalrangko dakchakjaode, an∙chingara antangtangko Kristianrang ong∙a ine aganna man∙ja. An∙ching ia kangalrangni obostako Nehemiani golpoo nika. Jihudirangara Jerusalemko rikpiltaina noktangona re∙baaha. Oe, Isolara Uni manderangko uko rikpiltaianiko nangnika. Indiba Isolara Uni manderangko kangalrangko gisik ra∙anikoba nangnika. Isolni mande Jihudirangara, minggipin obostakoba namatna nangachim. Uamangni a∙songo man∙e cha∙giparangara kangalrangna namjachim. Ia obostara Jihudirangko Babylonni manderang uamangko Jerusalemoniko rim∙e ra∙angna skanganong∙aha. Ia obostara Jihudirangni uamangni a∙songna re∙bapilani ja∙manoba ong∙angengkuachim. Ia obostako a∙songo namatna gita Nehemiara maiko dakaha uko an∙ching niatgen. Nehemiara maikai kangalrangna dakchaka?

NEHEMIA 5:1–5.
Ia podrango mai ong∙a? Manderangara maina grapa?

Pod-1, Unon uamangni jong ada Juhudirangni kosako manderangni aro uamangni jikgiparangni namen grapani ong·aha. Pod 2, Maina chinga, chingni depanterang aro chingni demechikrang bang·a.

Nehemia Jihudirangni dolo damsan napeaha. Ua ua rikaniko dakangkuna gita uamangna ka∙donganiko on∙aha. Indiba a∙songo pilakonde nama ong∙jachim. Oe, Nehemia Jihudirangko uamangni bobilrangni kosako bilake dongna dakchakaha. Indiba Jihudirango neng∙nikanirangba dongachim. Jihudi dilgiparanga aro rajani derangara antangtangna tangkako man∙dapna kangalrangko jakkala. Obostarang namen namjabea: bang∙a kangal nokdangrangan dakchakaniko man∙na grapaha. Mitam nokdangrangde uamango mamung cha∙anian dongjani gimin matnangaha. Uamang uamangni dedrangna mamung cha∙anikon on∙na man∙jaha. Mitamranga a∙songo akkal-karap ong∙ani ba cha∙ani chu∙ongjani gimin matnangaha. Ia nokdangrangara cha∙ani chu∙ongjani gimin antangtangni a∙arangko palaha. Da∙ode uamango mamungan dongjaha. Mitam nokdangrangara grapaha maina uamanga Persiani kajinako gamna gita tangkarangko srona nangaha. Uamangba tangkarangko man∙na gita uamangni dedrangko nokolrang ong∙na palaha. Ia pilak dukniranga maini gimin ong∙a? Kajina gamna bang∙a aro akkal-karap ba cha∙ani chu∙ongjani gimin. Ia minggni obostarang a∙songo kangal nokdangrangko dakchakaniko man∙na grapna nangataha.

Nokdangni pagipa uni bak kajinako gamna man∙jaode mai ong∙a? Unon ua uko gamna tangkako ra∙srona nanga. Ong∙jaode ua uni a∙ako see on∙e tangkako srona nanga. Ua uni ra∙srogimin tangkako bilsisani gisepo chotpilna man∙jaode uni a∙ako ua tangka nokgipana on∙na melia. Bilsi sani gisepo ua tangkako man∙jaode una mai ong∙a? Unode ua uni nokdangni mitam manderangko nokolrang ong∙na paltelna nanga. Indake dake dake, nokdangrangara uamangni dedrangkon tangka nokgiparangna pala. Ia bi∙sarangara unikode loanko chotna gita kam ka∙na nangaha. Janggi tangao an∙chingni ong∙gijako basee ra∙ani gimin an∙chinga indakgipa dukrango ga∙aka. Basakobade an∙ching saaniko man∙a ba kamrangko gimaata. Nehemiani ki∙tapo basakobade sorkarini niamrang namjani gimin an∙chingna agana. Ia niamrang manderangko kangal ong∙ata. Indake mitam manderangara silroroa aro mitamrang kangal ong∙roroa. Uamango chol dongja.

Nehemiani aro an∙chingni somoioba, sorkarirangara pangnande manderangna namja. Uamang niamrangko daka jean manderangko tangkarangko srona nangata unikode chotpilna man∙ja. Sastro ia obostani giminan agana. Uan maidakgipa Isolni gimin an∙chingna kattako on∙a?

NIAMNI GISIK
(Neh. 5:6–8) Neh. 5:6–8 ko poraibo (Re∙o. 21:2–7 koba poraibo).
Ia podrangni mesoka gita, Nehemiara maina dongtogijaniko man∙a?

Nokol itaniara namja ine da∙alode an∙chinga uia. Indiba Sastroni somoirangode, nokol itaniara salantini janggi tanganio ong∙ronggimalsa ong∙pilaia. Ma∙a-paaba nokol ong∙bana man∙a. Ba uamangara detangko nokol ong∙na palnaba man∙aia. Niamchin ma∙a-paana uamangni depante ba demechikrangko palna gita on∙a. Indiba Isolara jakgitelaniko namnika. Uni gimin, nokolrangni gimin Ua niamko dakaha. Nokolni nokgiparangara ua nokolrangko bilsi sniprako jakgitel watna nanga. Ia niamchi, Isolara Uni manderangko chelchaka. Ua uamangko pangnajolna nokol ong∙kamaianiko nangnikja. Isolni niamba Ua Uni manderangko jakgitel ong∙e donganiko nangnika an∙chingna mesoka.
Isolni niamo, nangan somoio tangkako srona gita Uni manderangna on∙a. Indiba sudko ra∙na gita niam ong∙ja. Sud-ara tangkako srogipani tangkako jakkalahanina on∙dapgipa tangka ong∙a. (Tangkako ra∙sroao Isolni niamrangko poraibo – Re∙o. 22:25–27; Levi. 25:36, 37; Deut. 23:19, 20 rangoniko.) Jihudi tangka nokgiparangde uamangni a∙song wilwilao donggiparang gitade agrede sudko ra∙ja. Jihudi tangka srona on∙giparanga japrako ritchaprako gong∙sakosan ra∙a. Uan bilsi sao ritcha-o gong chigni ga∙aka. Indiba uamangni a∙song wilwilao donggipa gipin jatrangde sudko ritchaprako gong sotbonga (tangka bisilko sroanina) aro ritcha-o ritchasa (100 percent) sudko mi ba gom mi-na bilsi sao ra∙a! Aiao! Uan bang∙bejok. Indiomangba manderangara uamangni derangko ua ra∙srogimin tangkako chotna gita nokolna pala! Indake, ua niamara Jihudi tangka srona on∙giparangara mingsaosan mangmang ong∙gijako daka an∙chingna mesoka. Uamangara tangka srogiparangoniko sudko ra∙a (Neh. 5:10). An∙chingni agangimin gita, sud-ara ritchaprako gong∙sasan. Indiba Isolara Uni manderangkoara sud ingipakon je percent-oba ra∙jachina agana. Neh. 5 o, tangka gro nangstapgiparangmangba ua sudrangni gimin jrim jrim donaia. Indide Nehemiara mainasa ka∙onangskajok?
Nehemiara ia golmalko rang∙sande namatjahako na∙a nikama? Ua uani gimin chanchina somoiko ra∙aha. Unikosa ua kam ka∙a. Oe, ua Jihudi tangka srona on∙giparanga ua gipin a∙songni manderang gitade sudko bang∙ede ra∙jachim. Indiba Nehemia agana: Jihudi tangka srona on∙giparang ong∙gijako daka – jekoba aganbo. Uamang Isolni niamko pe∙a. Uamang niamni gisikni ba bebeni kosako papko daka. Neng∙nikbean somoirango, saksa sakgipinko dakchakaniara an∙chingni dakna nanggni kaman ong∙a. Isolara pangnan kangalrangchipak aro nangenggiparangchipak ong∙a. Uni giminan kangalrangna dakgrikchakna gita Isolara katchinikgipako ba dingtangmancha kobor ra∙ruragipako watata.

An∙chingara niamrangko ja∙rikenga ine aganoba mai gipinrangchiba Isolni niamko pe∙na man∙a?

NEHEMIA GOLMALKO NAMATA
(Neh. 5:7 12)

An∙chingni nikmangimin gita, dilgiparang aro rajani dolni manderangara a∙songo Jihudi kangalrangna tangkarangko ra∙srona on∙a. Indiba ia man∙e cha∙giparangba Jihudirangoniko sudko ra∙a. An∙chingni nikmangimin gita, sud-ara tangka srogipani ua tangkako jakkalahanina tangka srona on∙gipana on∙dapgipa tangka ong∙a. Indiba Nehemia ia dakbewalara ong∙gijako dakenga ine agana. ―Na∙simang sakantian na∙simangni jongadarangoniko sudko ra∙draenga. Na∙simang indakaoniko dontongna nanga!‖ (Neh. 5:7 ERV). Indiba Nehemiani aganana darangba nachil songja. Indakani gimin Nehemiara watgalaiahama? Ong∙ja, ua kangalrangna dakgrikchakangkuaha. Nehemia a∙songo man∙e cha∙giparangni aro bil gnanggiparangni kosako dakgrika. Ua dontongsrangaiahama? Ihing, dontongja. Ua kakketko dakanioantangna bilakbegipa bobilrangko ong∙katatnaba donga. Indiba Nehemiara ua golmal namkujana kingking dontongjanakgipa ong∙a.

Nehemia manderangna maiko aganaha uani gimin Neh. 5:7–12 oniko poraibo. Mai ong∙engani gimin Nehemiara maina dongtojaha? Uarangna uni namnikgijaniko ua mai a∙selrangko on∙aha? Obostarangko namatna, manderangko salna gita ua maiko jakkala?

 Nehemia damsan asonge tom∙grikaniko dakna agana. Ua obostani gimin tom∙dake chanchigrikna pilak Israelrangan re∙baa. Ia dal∙begipa tom∙grikani dilgiparangko uamangni bewalni gimin kratcha∙atgen ine Nehemia ka∙donga.
Nehemia a∙bachengon nokol itani gimin agane a∙bachenga. Uano donggipa bang∙a Jihudirangan gipin a∙songo nokol ong∙aoniko bree jakgitel ong∙aniko man∙giparang ong∙a. Nehemia antangba uamangoni mitamko jakgitel watna gita nokolko breengnaba dongaha. Da∙ode ua rajani dolni manderango sing∙aniko sing∙a. Uamang antangtangni jat Jihudiko bree aro uko palna gita niam ong∙a ine uamangara chanchiama? Ian Jihudirangna niam ong∙ama: gipin Jihudiskarangko gipin a∙songo nokol ong∙engaoniko brena aro uko antangtango nokol dakatskanara?
Dilgiparang Nehemiana mamungkoba aganchakja. Uni agana kattara tik ong∙akon agana ine uamang uia. Nehemia aganangkua, ―”Na∙simangni dakara namja; an∙chingni bobil gipin jatrangni intekani gimin na∙simang an∙chingni Isolna kene re∙rurana nangjama?” (Neh. 5:9). Unikode Nehemia jinmao ku∙rachaka je ua antangba tangkarangko gipinrangna srona on∙a. Uani gimin ua agana, ―An∙chinga ia sud ra∙aniko watna nanga!‖ (Neh. 5:9 NIrV). Nehemiani kattarang Isolni manderangko tangka srona on∙ao Jihudiskaoniko sud ra∙na gita niam on∙ja ine mesoka. Nehemiara dilgiparangko kangalrangna ka∙sachake dakaniko nangnika. Dilgiparang uamangni ra∙gimin pilakko uamangna on∙pilna ku∙rachaka.

KU∙MIKCHETANI (Neh. 5:12, 13)
Dilgiparang aro kangalrangni gisepo ku∙monggrikaniko (meligrikaniko) dakanini gimin Neh. 5:12, 13 oniko poraibo. Nehemiara maina uamangni ku∙monggrikaniko dakako rakigijagipa manderangna saoko on∙a?

Oe, dilgiparanga uamangni kangalrangoniko ra∙gimin pilakko on∙pilna melia. Indiba Nehemiara ku∙sikchimangmang aganaianade kusi ong∙ja. Dilgiparangara maiko uamangna ku∙rachakaha uko dakaniko ua sakkiko man∙aniko nangnika. Uni gimin, Nehemiara ua dilgiparangko kamalrang ba rongtalgipa dilgiparangni mikkango ku∙mikchetaniko dakataha. Ia kamara uamangni ku∙rachakanina niam ong∙a. Unikode Nehemiara dilgiparangko uamang antangtangni ku∙rachakaniko rakkijahaode bichal ka∙ramona ra∙angna man∙gen.

Indiba Nehemiara mainasa jeba ua ku∙monggrikaniko pe∙gipana sao on∙a? Uan Nehemiani somoiode dakronggimal ong∙achim. Ku∙monggrikani gita dakgijagipana jenaba saoko on∙aia jedakode manderanga ua niamko uigen aro uko pe∙jawa. Ua sao on∙aniara ua songgigrikaniko rakkina gita manderangko dakchaka. Nehemia ua ku∙monggrikanini namen gamchataniko uia. Uni gimin, uamangni ku∙rachakaniko manderangko gisik ra∙atna man∙na gita ua maikoba dakaniko nangnika. Nehemia maikai uni dem∙gimin (folded) ba∙rarangko satkikia na∙a uiama (Neh. 5:13)? Ia kamara chinsa ong∙aia. Uan jeba ia ku∙mikchetani kosako re∙a pilakkon gimatgen ine Nehemiani manderangna mesokani ong∙a. Isol ia manderangko uamangni nok aro a∙arangoniko ―satkikigen‖

(Neh. 5:13) Chan. 30:2; Deut. 23:21–23; Agan. 5:4, 5; Levi. 19:12, aro A∙ba. 26:31 rangko poraibo. Ia podranga mikchetani giminara an∙chingna maiko skia? Baditana uaranga rongtala?

An∙chingni kattarangara janggi tangnaba ba sinaba bil gnang. Uni gimin, an∙ching maiko agana aro maiko ku∙rachaka uani gimin simsakbena nanga. An∙chingni kamrangara an∙chingni kattarang baksa melinaba nangchongmotani ong∙a. Badita sak Kristianrang bebekon skiprakaha indiba antangtangde ugita tangjaha?

An∙chingni kattarangni bil gnangani gimin chanchibo. An∙ching maiko agana uni gimin an∙chingara maina simsakbena nanga?

Nehemiani Dakmesoani (Neh. 5:14–19)
Nehemia 5:14–19 ni golpoko poraibo aro unikode uo sing∙anirangna aganchakbo. A∙songni niamara uni cha∙anina korosna gita manderangara Nehemiana kajinako gamna nanganiko agana. Manderangara ia tangkako Nehemiana gro nanga maina uara sason ka∙gipa (governor) ong∙a. Indiba Nehemia mamungsaloba manderangko ua kajinako on∙china gita draja. Uni cha∙ani korosna kajinako on∙na nanganiko manderangko drajana gita mai a∙selrangko Nehemiara on∙a?

Nehemiah 5:14–19 podrangkoa basako seaha? Ua uarangko uni Artaxerxes Rajani courtchi re∙angpilani ja∙mano seaha ine an∙ching chanchia. Nehemiara Judao bilsi 12 na sason ka∙gipa (governor) ong∙aha. Ua somoimitingo, uko uni manderangoniko kajinako uni cha∙anina gile ra∙na on∙aha. Indiba Nehemia mamung saloba indakja. Ua antangni cha∙anina antangni tangkakon koros ka∙a. Ua Judao uni nokdangni manderangni nanganirangna aro uni chu∙gimik courtni manderangna simsaka. Indake uni sason ka∙gipa ong∙e donga gimiko tangkako bang∙e gimaatjaha. Ua Judachi man∙e cha∙pretna ine re∙angjaha. Nehemiani man∙e cha∙a chu∙ongbeaha. Uni giminsa ua antangna aro bang∙a manderangni cha∙anina antangonikon koros ka∙na man∙a. Ia somoimitingo ua bang∙a cha∙anirangko gipinrangnaba on∙aha (Neh. 5:17, 18).

Nehemia 5:19 o Nehemiara maiko agana? Maikai ia miksongania Namgipa Koborni bebe ong∙aniko an∙chingna mesoka?
Nehemia an∙chingna saniba Isolko uni kam ka∙ao skang donchengronggipani example mingsako on∙a. Nehemiani exampleara an∙ching pilaknan namgipa skie ra∙ani ong∙a. Gitelna kam ka∙anio an∙chingko agre koros nangbeatjaode ba agre kosto ong∙atjaode altuaani ong∙a. Indiba an∙chingoni badita sak Nehemiani dakaha gita, an∙ching antangtangni kam ka∙anio Isolko skang dongen?
Philippirangna 2:3–8 ko poraibo. Mai niamrangko ia podrango mesokaha? Nang∙ni janggi tanganio da∙on na∙ara uarangko mairangchi mesokna man∙gen?


SING∙ANIRANG:

1.      Tangka, ripeng ong∙ani, aro nokdangni golmalrang ong∙anina dal∙batgipa a∙selara maia? Maini gimin antangnasan chanchiaianiara ua sing∙anina aganchakani ong∙a? Antangnasan chanchiaiaoniko an∙chingni ka∙tongrangko champengna gita an∙chingara maiko dakna man∙gen?

2.      Maikai Isolni manderangara mikbokaoniko gelna man∙gen? An∙chingni ka∙tongrango mikbokaoniko galna mai ku∙patianiko Isolara an∙chingna on∙a? Aganchakanina ia podrangoniko poraibo: Isa. 58:3–12 aro Mika 6:6–8.


Kandike niatna, Kangalrangni iano duk mamaniara uamang demechik depanterang bang·beba aro cha·anirang dongja mitamara Karap ong·ani gimin gipin manderangoniko cha·anirangko nangani gimin an·tangtangni a·barang, draka barirang, aro nokrangko banda donenga. Aro saobarangde Cha·ani dongjani a·sel A·barang aro draka barirangko Rajana Kajinako on·ne tangkarangko ra·chakaha. Uamang agana, “Chingni be·en chingni jongadarangni be·en gitan apsan, chingni dedrang uamangni dedrang gitan apsan; indiba nibo, Chinga chingni demechikrangko nokol itna uamangna on·a nangaha aro uko chelatna chingni jako mamung bil dongpaja, maina chingni a·barang aro chingnni draka barirang uamangni ong·aha” ine uamangni grapako knaoa Nehemia namen gisiko ka·a nangaha. Unon Nehemia dal·gipa dilgipa ba Sason ka·giparangko apsan tomate agangrikaniko dakaha.
Ripengrang niate nibo uamangni chasongo ong·gija dakanirangko an·ching nika, mitamrangde kema ka·na sikanian dongijaniko mesok, jekai dedrangrangko on·na nangpilani aro gipin kamrangba gnang, ian dake dakaniara Namen namgijagipa kam ong·a, Mitam manderang iano sutna ra·giparangko chotpilna man·jaode detangtangko bondok donna ba ra·a.  Uni gimin Nehemiara iandakara nemen kraatchatani kam ong·a ine nike  bondok dongiparangko aro sut ra·gipa  manderangko watna nanga, (Nehemia 5:7-12) ine skie agane on·a. Ripengrang an·chingni skie ra·anide Je tangkarangko an·chingoniko ra·oba , uamang chotpilna man·jaode adhako gamchina, ba uakoba man·jatelode kema ka·aniko an·chingara dakna nanga. An·ching kristian ong·e nangenggiparangna dakchakna nanga, dakgrik dingrikpilede bi·pilna nangja. Uni gimin mandeskana dakanio nang·ni ka·saniko kamchi mesokbo. Ia kattarangara niam gitchamoni ong·oba an·ching ianoniko skie ra·na man·a je, Nangni, angni jong, ada, maa, paa, ba gipin manderangna Kasachakani kamko Kristian ong·e an·chingara kamchi mesokjawama?

Isol Na·simangna Patichina.

                        Mittela.

Comments

Popular posts from this blog

PAP KU·RACHAKANI